Wat
Vanaf 11 december 2022 moeten alle lokale besturen een klokkenluidersmeldpunt hebben voor de medewerkers en andere personen die met het lokaal bestuur samenwerken. Dat is het gevolg van een nieuw Vlaams decreet op basis van een Europese Richtlijn. Het is daarbij de bedoeling om de klokkenluider meer bescherming te bieden.
Intern meldpunt
Kan de inbreuk doeltreffend intern worden behandeld? En is de klokkenluider van mening dat er geen risico op represailles bestaat? Dan wordt de melding bij voorkeur intern gemaakt. De algemeen directeur is overeenkomstig het Bestuursdecreet het intern meldpunt.
Je kan de algemeen directeur van Wommelgem, Marijke Deroover, bereiken via mail marijke.deroover@wommelgem.be of telefonisch via 03-355 50 50. Indien gewenst kan je een afspraak maken om langs te komen in het administratief centrum (Handboogstraat 36).
Extern meldpunt
Kan de inbreuk niet doeltreffend intern behandeld worden of is de klokkenluider van mening dat er wel een risico op represailles bestaat? Indien je niet bij het interne meldpunt terecht, dan kan je terecht bij het externe meldpunt Audit Vlaanderen.
Je kan Audit Vlaanderen bereiken via mail melding.audit@vlaanderen.be of tel. 02-553 45 55. Het adres is Audit Vlaanderen, Havenlaan 88 - bus 24, 1000 Brussel.
Europese Klokkenluidersrichtlijn en Vlaams Bestuursdecreet
De Europese Klokkenluidersrichtlijn wil mensen die overtredingen en misbruiken aanklagen beschermen tegen de negatieve gevolgen van de melding. De lidstaten moe(s)ten die Richtlijn wel omzetten in eigen regels. Vlaanderen deed dat intussen met een Decreet Bestuursdecreet (vlaanderen.be) dat van toepassing is voor de Vlaamse overheid en de lokale besturen. Het decreet werd op 16 november goedgekeurd in het Vlaamse parlement en verscheen al op 1 december 2022 in het Belgisch Staatsblad. Het trad in werking op 11 december 2022.
Wat is een klokkenluider?
Klokkenluiders zijn personen die in het kader van een werkrelatie inbreuken vaststellen en die inbreuken melden. Dit kunnen personeelsleden zijn, maar ook andere personen die met het lokaal bestuur van Wommelgem samenwerken, zoals bijvoorbeeld vrijwilligers, aannemers, leveranciers, sollicitanten, voormalig werknemers … Ook anonieme meldingen worden beschermd onder het decreet en het klokkenluiderssysteem.
Welke inbreuken kan je melden?
Het Bestuursdecreet definieert het begrip ‘inbreuk’ als een handeling of nalatigheid die onrechtmatig is of het doel of de toepassing van de regelgeving ondermijnt.
Een klokkenluidersmelding kan dus gaan over inbreuk op een regelgeving die op het lokale bestuur van toepassing is, die zich feitelijk of mogelijk al heeft voorgedaan of die zeer waarschijnlijk zal plaatsvinden.
Welke bescherming en garanties zijn er?
De procedures en systemen die gebruikt worden om meldingen te ontvangen en op te volgen, bieden de nodige garanties inzake de vertrouwelijkheid, anonimiteit en kwaliteit van de behandeling.
De nieuwe regeling voorziet een verbod op represailles. De definitie van represailles is ruim omschreven. Denk bijvoorbeeld aan represailles in het kader van negatieve beoordelingen, schorsing of ontslag, maar ook bij verandering van taken, financiële sancties, of reputatieschade. De bescherming tegen represailles is onbeperkt in tijd.
Hoe verloopt de procedure?
Wat kan je verwachten nadat je jouw melding intern of extern hebt ingediend?
Ontvangstmelding
Je ontvangt als melder binnen de zeven dagen na de dag waarop het meldkanaal jouw melding ontvangen heeft een ontvangstmelding, tenzij:
- je melding al binnen die termijn werd afgehandeld. Dan krijg je meteen meer informatie over jouw melding.
- je jezelf uitdrukkelijk verzet hebt tegen het krijgen van een ontvangstmelding.
het krijgen van een ontvangstmelding de bescherming van jouw identiteit in gevaar brengt.
Meer informatie over jouw melding
Binnen een redelijke termijn krijg je informatie over wat er met jouw melding gebeurde.
- Binnen de drie maanden na de dag waarop het meldingskanaal de ontvangstmelding heeft verstuurd.
- Of binnen drie maanden en zeven dagen, als er geen ontvangstmelding verstuurd is.
- Let wel: in sommige gevallen kan deze termijn van drie maanden verlengd worden.
Je komt te weten welke maatregelen er genomen zijn of zullen genomen worden naar aanleiding van jouw melding. Je krijgt ook de redenen voor die maatregelen te horen. Vanzelfsprekend mogen de meldingskanalen je geen informatie bezorgen die het interne onderzoek of de rechten van de betrokken persoon of personen schaadt.